W celu podziękowania harcerzom i uczniom do szkoły w Krzęcinie udała się delegacja Związku Sybiraków w osobach: Pani Prezes Aleksandra Szemioth, Pani Barbara Łuczyńska i Pan Stanisław Libura. Odbyło się bardzo przyjemne spotkanie z gronem pedagogicznym i młodzieżą szkolną, na którym został wręczony List z podziękowaniami za występ tej młodzieży w czasie majowej Ogólnopolskiej Pielgrzymki Sybiraków w Częstochowie. Wręczono uczniom Dyplom uznania, a też przekazano do biblioteki szkolnej 16 egzemplarzy książek o charakterze wspomnień zesłańców wydanych przez Komisję Historyczną krakowskiego Oddziału Związku Sybiraków. A z okazji nie dawno minionego Dnia Dziecka obdarowano dzieci słodyczami
Poniżej kilka zdjęć z tej uroczystości
Grono pedagogiczne, harcerze i Pani Aleksandra Szemioth, za nią P. Barbara Łuczyńska
Od lewej: Pan Stanisław Libura i czwarta od lewej Pani Barbara Łuczyńska
Muzykująca młodzież.
Pod Patronatem Honorowym Jerzego Millera – Wojewody Małopolskiego i Marka Sowy – Marszałka Województwa Małopolskiego na Uniwersytecie Pedagogicznym w Krakowie w 2012 roku miały miejsce dwie sesje naukowe pod wspólnym tytułem „Losy Polaków na Syberii”.
W organizację sesji zaangażowanych było 6 instytucji działających w Krakowie i Małopolsce: Kuratorium Oświaty w Krakowie, Uniwersytet Pedagogiczny, Związek Sybiraków – Oddział w Krakowie, Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń w Krakowie, Oddziałowe Biuro Edukacji Publicznej IPN w Krakowie, VI Liceum Ogólnokształcące w Krakowie.
Obie sesje prowadzone były przez Małopolskiego Kuratora Oświaty pana Aleksandra Palczewskiego.
Pierwsza konferencja inaugurująca projekt edukacyjny odbyła się 22 marca 2012 r. W programie znalazły się 4 referaty i film.( Program tej konferencji umieszczony został biuletynie „Sybirak” nr 63).
Druga sesja naukowo-edukacyjna podsumowująca projekt miała miejsce 11 czerwca 2012 r. W programie znalazły się 4 referaty oraz prezentacja dwu nagrodzonych prac konkursowych wykonanych przez młodzież.
W okresie pomiędzy I i II sesją trwał konkurs historyczny ogłoszony przez Kuratorium Oświaty na temat losów Polaków na Syberii.
Zorganizowanie opisanego przedsięwzięcia dla młodzieży gimnazjalnej i licealnej z całego województwa zasługuje na ogromne uznanie.
Aula na Uniwersytecie Pedagogicznym wypełniona była po brzegi. Tylko 2 pierwsze rzędy krzeseł zarezerwowane były dla ważniejszych gości i Sybiraków. Dalej wszystkie miejsca siedzące (łącznie ze schodkami) zajęte były przez młodzież ze szkól krakowskich i małopolskich.
A młodzież z uwagą i w skupieniu śledziła i słuchała prelekcji.
Danuta Trylska-Siekańska
Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń powołał 12 stycznia 2011 roku Rektor Uniwersytetu Pedagogicznego prof. dr hab. Michał Śliwa w oparciu o uchwałę Senatu Uczelni z dnia 25 października 2010 roku. Jednocześnie ówczesny Wojewoda Małopolski Stanisław Kracik udostępnił tymczasowo na siedzibę Centrum lokal przy ulicy Brackiej 13,
Centrum Dokumentacji zajmuje się gromadzeniem relacji Sybiraków i osób przesiedlonych z dawnych Kresów na ziemie zachodnie oraz zbieraniem dokumentów i pamiątek. Wspomnienia Sybiraków rozsianych też w różnych częściach świata są nagrywane, spisywane i opracowywane.
Dyrektorem Centrum jest historyk UP dr Hubert Chudzio. Prace te są wykonywane przez dwie panie pod kierownictwem dra Chudzio i współpracujących z nimi wolontariuszy – studentów UP.
Po podpisaniu porozumienia pomiędzy Uniwersytetem Pedagogicznym im. Komisji Edukacji Narodowej reprezentowanym przez Rektora Uniwersytetu prof. dr. hab. Michała Śliwę a Małopolskim Urzędem Wojewódzkim w Krakowie o współpracy w ramach realizowania zadania pod nazwą: „Podtrzymywanie i rozpowszechnianie tradycji narodowej i państwowej”, na rzecz Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń udostępniony został krakowski Fort Skotniki, w którym adaptowano pomieszczenia do celów edukacyjnych i przeprowadzono remont wykonany przez wolontariuszy pod kierownictwem dyrektora.
Tam powstanie Muzeum i Archiwum Centrum Dokumentacji.
W niedługim czasie przygotowano wystawę i zaczęto prowadzić warsztaty edukacyjne dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych. Dzięki współpracy z Oddziałem Związku Sybiraków w Krakowie uczniowie podczas warsztatów mogą spotkać się z osobami, które przeżyły gehennę wywózki.
24 kwietnia 2012 roku odbyło się spotkanie rozpoczynające działalność Centrum w Forcie Skotniki. Wzięli w nim udział m. in.: Rektor Uniwersytetu Pedagogicznego, przedstawiciel Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, reprezentanci Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego, Dyrektor Wydziału Rewaloryzacji Zabytków Krakowa i Dziedzictwa Narodowego, Małopolski Oświaty, Sybiracy i licealiści.
Po poświęceniu fortu w dniu 24 kwietnia 2012 r. przez Kapelana Sybiraków O. Jerzego Pająka zaprezentowana została wystawa „Wyszli z ziemi niewoli…” o tych Sybirakach, którzy po układzie Sikorski – Majski wraz z wojskiem gen. Andersa opuścili ZSRR. Przedstawiona też została wspomnieniowa wystawa o Matkach Sybiraczkach na podstawie wspomnień ich dzieci, które obecnie mieszkają w Australii.
Częścią ekspozycji jest wypożyczona przez Krakowski Oddział Związku Sybiraków makieta wykonana przez więźnia łagru w Workucie Henryka Kosiora realistycznie oddająca panujące tam warunki.
Prezes Krakowskiego Oddziału Związku Sybiraków Aleksandra Szemioth wyraziła radość z powstania Centrum i z tego, że młodzi ludzie zajęli się dokumentowaniem losów Sybiraków, którzy są świadkami wydarzeń w trudnych latach od 1939 do 1956 r. Zostało Sybiraków tylko około 700 osób w naszym Oddziale Związku. Powiedziała też, że archiwum Związku przypuszczalnie zostanie przekazane w przyszłości Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń.
Duża grupa obecnych zgromadziła się wokół prof. Zofii Ciesielskiej, która opowiadała, jak makieta łagru trafiła do Związku Sybiraków w Krakowie oraz o tym , co przedstawiają poszczególne realistyczne scenki przedstawione na makiecie.
Pani Zofia Ciesielska już w kwietniu prowadziła warsztaty z młodzieżą.
12 maja 2012 r. Małopolski Kurator Oświaty p. Aleksander Palczewski zwrócił się do dyrektorów gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych województwa małopolskiego z zaproszeniem do uczestnictwa uczniów i nauczycieli w warsztatach w ramach projektu edukacyjnego „ Losy Polaków na Syberii”.
Proponował aby co roku, nowi uczniowie odwiedzali Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń.
Warsztaty te będą niezapomnianą lekcją historii.
K. W.
Wszechmogący, wieczny Boże, dzieło które dzisiaj poświęcamy, tu w forcie Skotnickim, kieruje naprzód naszą wdzięczność ku Tobie, gdyż doskonale wiemy, że „jeżeli domu Pan nie zbuduje, na próżno się trudzą ci, którzy je wznoszą”. Ilekroć więc swoją pracą zaradzamy potrzebom naszych braci i staramy się im pomóc, jesteśmy tylko twoimi pomocnikami.
Dzisiaj tą potrzebą jest odpowiednio przygotowane miejsce na Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń, gdzie będą zbierane, przechowywane i eksponowane świadectwa ponad dwustuwiekowej historii i kultury cierpienia narodu polskiego, karanego i zsyłanego przez carat i system sowiecki na „nieludzką ziemię” syberyjską.
Św. Paweł Apostoł w Liście do Kolosan napisał: „Z wielką mądrością nauczajcie i napominajcie samych siebie przez psalmy, hymny, pieśni pełne ducha, pod wpływem łaski śpiewajcie Bogu w waszych sercach”. Mamy głęboką nadzieję, że to Centrum przyczyniać się będzie do tego, że prawda będzie dla nas nauką życia, mądrość podstawą naszej pokory, a nawiedzający to miejsce będą odchodzić ubogaceni intelektualnie, duchowo i patriotycznie. Naród tak długo żyje, jak długo trwa pamięć jego historii.
Również w Twoje ręce, dobry i mądry Boże, składamy wdzięczność tym, którzy podjęli inicjatywę przekształcenia tego fortu na pożyteczny ośrodek historycznej pamięci o polskich Sybirakach. Niech ta pamięć będzie zawsze żywa i pouczająca. Ty zaś, wszechmogący Boże podtrzymuj swoim błogosławieństwem wszelkie dobre działania i spraw, aby one były głosicielami prawdy, choćby ta prawda była trudna i gorzka.
Niech błogosławieństwo Boga wszechmogącego, Syna i Ducha Świętego zstąpi na twórców tego Centrum i na wszystkie jego pomieszczenia. Amen.
o. Jerzy Pająk
Kapelan środowisk niepodległościowych
w Krakowie
